(dialectic(al) psychology), ogólnie: stanowisko teoretyczne głoszące, ze konflikt i zmiana podstawowymi zasadami życia. Dialektyka ma swoje początki u Heraklita, a dalszy rozwój zawdzięcza odpowiednio Helgowi i Marksowi. Jako teoria szczególnie zajmująca się zmianą, dialektyka wzbudziła zainteresowanie psychologii rozwojowej, gdzie wiązano ją z teoriami głoszącymi, że rozwój jest szeregiem czy strumieniem transformacji pochodzącym z podstawowych konfliktów między systemem poznawczym dziecka a rzeczywistością lub między istniejącymi rownolegle komponentami poznawczymi.

W tym ujęciu uważa się, że jednostki przez działanie zmieniają swe środowisko, które z kolei zmienia owe jednostki. W ten sposób ludzie rozwijają się przez własną pracę i działanie, przez opór, z którym się stykają i przez konflikty, które wywołują. Istotne zmiany rozwojowe (lub „skoki dialektyczne”) zachodzą wówczas, gdzie codzienne zmiany ilościowe osiągają pewną liczbę lub masę krytyczną. Np. stanowisko Piageta jest często określane jako dialektyczne.

posesywność, zaborczość (possessiveness), terminu tego można użyć, aby określić wszelkie skłonności do podejmowania prób zdobycia lub przejęcia prawa własności nad czymś. Okazuje się interesująca psychologicznie, jeśli tym „czymś” są ludzie. Rzeczywiście niektórzy autorzy używają owego terminu tak, aby oznaczał wyłącznie skłonność do utrzymywania władzy i kontroli nad innymi, do traktowania ich, jakby byli czyjąś własnością. Najczęściej obserwowana jest w postawach rodzicielskich w stosunku do własnych dzieci i małżonków do siebie nawzajem.

(anxiety neurosis), podklasa zaburzeń lękowych charakteryzujących się nawracającymi okresami intensywnego lęku. Zwykle uwzględnia się w tej kategorii:

– zaburzenia z napadami lęku paniczego

– uogólnione zaburzenia lękowe

– obsesyjno-kompulsywne zaburzenie, zwane również stanem lęku